سخنرانی

سالک آگاه» مجموعه‌ای از شش جلسۀ سخنرانی علامه آیت‌الله سید محمدحسین حسینی طهرانی پیرامون علم و علماست که از سال ۱۳۹۵ تا ۱۴۱۵ هجری قمری، در مناسبت‌های گوناگون و بیشتر در مشهد مقدس ایراد شده است. این بیانات برای شاگردان و ارادتمندان علامه ایراد شده و مخاطب خاص آن، طلاب و اهل علم‌اند. علامه طهرانی در این مجموعه، حقیقت علم و جایگاه عالم دینی را تبیین می‌کند. در نگاه ایشان، علم از عمل و تزکیه جدا نیست و عالم راستین باید حقیقت‌جو و آزاد باشد، مردم را به خدا بخواند و از شریعت پاسداری کند. در مقابل، غرور علمی، ریاست‌طلبی و پیروی بی‌چون‌وچرا می‌تواند علم را از مسیر هدایت خارج کند و به حجابی برای انسان بدل سازد. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در مقدمۀ کتاب، این بیانات را برآمده از تجربۀ علمی و سلوکی علامه می‌داند؛ تجربه‌ای که در سال‌های تحصیل در حوزه‌های علمیۀ قم و نجف و در مواجهه با استادان، جریان‌ها و گرایش‌های گوناگون به دست آمده است. متن کامل این شش جلسه با مقدمۀ آیت‌الله طهرانی در کتاب «سالک آگاه» منتشر شده است.

مبانی اخلاق» مجموعه‌ای از بیست‌وسه جلسۀ سخنرانی علامه آیت‌الله سید محمدحسین حسینی طهرانی است که در سال‌های ۱۳۹۶ تا ۱۴۱۱ هجری قمری، عمدتاً در مسجد قائم طهران و شماری نیز در مشهد مقدس ایراد شده است. این مجموعه، از مواعظ و سخنرانی‌های مستقلی فراهم آمده که علامه طهرانی در جمع مؤمنان، شاگردان و دوستان خود و بر پایۀ آیات قرآن، روایات و برخی ادعیۀ مأثور بیان کرده‌اند. در نگاه علامه طهرانی، اخلاق تنها به اصلاح رفتارهای ظاهری محدود نیست؛ تخلّق به اخلاق حسنه، حرکت انسان از مراتب نفسانی به‌سوی صفات الهی است و در نهایت به توحید بازمی‌گردد. از همین منظر، مباحث مجموعه طیفی از اخلاق فردی و اجتماعی تا نیت و ارزش عمل، دعا، طهارت قلب، ذکر و مراقبه را در پیوند با تربیت نفس و سیر انسان به‌سوی خدا دربرمی‌گیرد. متن این بیست‌وسه جلسه با مقدمۀ آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در دو جلد کتاب «مبانی اخلاق در آیات و روایات» منتشر شده است.

«عید غدیر» مجموعه‌ای از یازده جلسۀ سخنرانی آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که در فاصلۀ سال‌های ۱۴۲۲ تا ۱۴۳۹ هجری قمری و به مناسبت عید غدیر ایراد شده است. این مجموعه در ضمن بخش «طرح مبانی اسلام» است. در این مجالس، غدیر تنها به‌عنوان واقعۀ تاریخی یا مسئلۀ سیاسی بررسی نمی‌شود؛ بلکه حقیقت ولایت و کیفیت ظهور و تحقق آن در جان انسان، به‌عنوان راه تربیت، کمال و حرکت به‌سوی توحید تبیین می‌گردد. عقلانی‌بودن مسئلۀ ولایت، غلبۀ عقل بر احساس، استقامت در مسیر حق و نسبت این حقیقت با حیات معنوی انسان، از محورهای اصلی این مجموعه به شمار می‌آید. همچنین بر این معنا تأکید می‌شود که حقیقت غدیر به گذشته محدود نیست و در پیوند با ولایت امام زمان علیه‌السلام استمرار دارد. افزون بر این، از آنجا که این جلسات هم‌زمان با عمامه‌گذاری عده‌ای از طلاب بوده، مطالبی نیز در مورد طلبگی و رسالت علما در آنها بیان شده است. همین یازده مجلس در جلد نخست کتاب «آموزه‌های ولایت» با عنوان فرعی «بیانات عید غدیر خم» تدوین و منتشر شده است.

«جلسات سلوک خانواده ـ طهران» مجموعه‌ای از بیانات آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که طی سال‌های ۱۴۱۹ تا ۱۴۳۷ هجری قمری در شهر طهران برای جمعی از بانوان ارائه شده و در ۴۱ جلسه به بیان مباحث مرتبط با سیر و سلوک الی‌الله پرداخته و در خلال این بیانات به پرسش‌های مخاطبان نیز پاسخ داده است. از موضوعاتی که جلسات متعددی از این مجموعه به آنها اختصاص یافته، می‌توان از جایگاه عقل و عقلانیت در سلوک، مراقبه و عمل به مبانی، آرامش و ثبات و استقامت در مسیر، و نیز صداقت، خلوص و تسلیم نام برد. در کنار این مباحث، موضوعاتی مربوط به زن و خانواده نیز مطرح شده است؛ مباحثی مانند چگونگی ارتباط با فرزندان و ترغیب آنان به مسائل دینی و نحوۀ تعامل زن و شوهر. إن‌شاءالله قرار است متن این جلسات به‌صورت موضوعی تنظیم و تدوین شود.

شرح فقره: وَ أَمَّا اللَوَاتِي فِي الحِلمِ؛ فَمَن قَالَ لَكَ: إن قُلتَ وَاحِدَةً سَمِعتَ عَشرًا؛ فَقُل: إن قُلتَ عَشرًا لَم تَسمَع وَاحِدَةً؛ وَ مَن شَتَمَكَ فَقُل لَهُ: إن كُنتَ صَادِقًا فِيمَا تَقُولُ فَأَسأَلُ اللَه أَن يَغفِرَ لِي؛ وَ إن كُنتَ كَاذِبًا فِيمَا تَقُولُ فَاللَه أَسأَلُ أَن يَغفِرَ لَكَ؛ وَ مَن وَعَدَكَ بِالخَنَي فَعِدْهُ بِالنَّصِيحَةِ وَ الرَّعَآءِ از حدیث شریف عنوان بصری امام صادق علیه السلام