

بررسی وقائع روز عاشورا در دو جنبۀ خیر و شر
شرح فقره: اذَا رَأَیتُ مَولَاىَ ذُنُوبِى فَزِعتُ، وَ اذَا رَأَیتُ کرَمَک طَمِعتُ فَان عَفَوتَ فَخَیرُ رَاحِمٍ وَ ان عَذَّبتَ فَغَیرُ ظَالِمٍ از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


اجر أنبیاء الهی بازشدن راه أفراد بسوی خداوند متعال
شرح فقره: حُجَّتِى یا اللَه فِى جُراتِى عَلَى مَسئَلَتِک مَعَ اتیانِى مَا تَکرَهُ جُودُک وَ کرَمُک، وَ عُدَّتِى فِى شِدَّتِى مَعَ قِلَّىِ حَیائِى رَافَتُک وَ رَحمَتُک از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


ارتباط اطلاقی و بی قید وشرط خداوند و اولیای او با بندگان
شرح فقره: وَ قَد رَجَوتُ أن لّا تُخَیبَ بَینَ ذَینِ وَ ذَینِ مُنیتِى. فَحَقِّق رَجائِى وَ اسمَع دُعائِى یا خَیرَ مَن دَعاهُ داعٍ وَ أفضَلَ مَن رَّجاهُ راجٍ. دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


لزوم قدرشناسی نسبت به ودیعۀ الهی در نفس انسان
شرح فقره: عَظُمَ یا سَیدِى أَمَلِى وَ ساءَ عَمَلى فَأعْطِنِى مِن عَفْوِک بِمِقدَارِ أَمَلِى وَ لا تُؤاخِذْنِى بِأَسْوَءِ عَمَلِى؛ فَإنَّ کرَمَک یجِلّ عَنْ مُجازاتِ الْمُذنِبین وَ حِلْمَک یکبُرُ عَنْ مُکافاتِ المُقَصِّرین از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


آثار حسن ظن به خدا و اعتماد به وعدۀ او
شرح فقره: وَانَا یاسَیدى عائِذٌ بِفَضْلِک هارِبٌ مِنْک الَیک مُتَنَجِّزٌ ما وَعَدْتَ مِنَ الصَّفْحِ عَمَّنْ احْسَنَ بِک ظَنّاً؛ از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


حقیقت حال ائمه در قبال خداوند متعال براساس نحوۀ دعا و مناجات ایشان
شرح فقره: وَ مَا أَنَا یا رَبِّ وَ مَا خَطَرِى هَبْنِى بِفَضْلِک وَ تَصَدَّقْ عَلَىَّ بِعَفْوِک أَىْ رَبِّ جَلِّلْنِى بِسَتْرِک وَ اعْفُ عَنْ تَوْبِیخِى بِکرَمِ وَجْهِک فَلَوِ اطَّلَعَ الْیوْمَ عَلَى ذَنْبِى غَیرُک مَا فَعَلْتُهُ وَ لَوْ خِفْتُ تَعْجِیلَ الْعُقُوبَةِ لاجْتَنَبْتُهُ لا لِأَنَّک أَهْوَنُ النَّاظِرِینَ وَ أَخَفُّ الْمُطَّلِعِینَ بَلْ لِأَنَّک یا رَبِّ خَیرُ السَّاتِرِینَ وَ أَحْکمُ الْحَاکمِینَ وَ أَکرَمُ الْأَکرَمِینَ. از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


لزوم سیروسلوک تدریجی و مرحلهای
شرح فقره: وَ لَوْ خِفْتُ تَعْجِیلَ الْعُقُوبَةِ لاجْتَنَبْتُهُ لا لِأَنَّکَ أَهْوَنُ النَّاظِرِینَ وَ أَخَفُّ الْمُطَّلِعِینَ بَلْ لِأَنَّکَ یَا رَبِّ خَیْرُ السَّاتِرِینَ وَ أَحْکَمُ الْحَاکِمِینَ وَ أَکْرَمُ الْأَکْرَمِینَ. دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


ضرورت ابلاغ پیام غدیر برای تربیت و رشد نفوس
«عید غدیر» مجموعهای از یازده جلسۀ سخنرانی آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که در فاصلۀ سالهای ۱۴۲۲ تا ۱۴۳۹ هجری قمری و به مناسبت عید غدیر ایراد شده است. این مجموعه در ضمن بخش «طرح مبانی اسلام» است. در این مجالس، غدیر تنها بهعنوان واقعۀ تاریخی یا مسئلۀ سیاسی بررسی نمیشود؛ بلکه حقیقت ولایت و کیفیت ظهور و تحقق آن در جان انسان، بهعنوان راه تربیت، کمال و حرکت بهسوی توحید تبیین میگردد. عقلانیبودن مسئلۀ ولایت، غلبۀ عقل بر احساس، استقامت در مسیر حق و نسبت این حقیقت با حیات معنوی انسان، از محورهای اصلی این مجموعه به شمار میآید. همچنین بر این معنا تأکید میشود که حقیقت غدیر به گذشته محدود نیست و در پیوند با ولایت امام زمان علیهالسلام استمرار دارد. افزون بر این، از آنجا که این جلسات همزمان با عمامهگذاری عدهای از طلاب بوده، مطالبی نیز در مورد طلبگی و رسالت علما در آنها بیان شده است. همین یازده مجلس در جلد نخست کتاب «آموزههای ولایت» با عنوان فرعی «بیانات عید غدیر خم» تدوین و منتشر شده است.


یکسان بودن ظهور و غیبت بهواسطۀ معرفت حقیقی به امام زمان
نیمۀ شعبان» مجموعهای از یازده جلسۀ سخنرانی آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که در فاصله سالهای ۱۴۰۹ تا ۱۴۳۹ هجری قمری و به مناسبت نیمۀ شعبان ایراد شده است. این مجموعه در ضمن بخش «طرح مبانی اسلام» است. در این مجالس، توجه به امام زمان علیهالسلام از سطح یک نگاه تاریخی یا صرفاً ناظر به آینده فراتر میرود و بر جایگاه ایشان بهعنوان امام حیّ و حاضر تأکید میشود؛ امامی که ولایت او در حیات دینی انسان، هدایت باطنی و حرکت او بهسوی توحید نقشی فعّال و جاری دارد. نسبت ولایت و توحید، وظیفۀ انسان در عصر غیبت، آثار حضور امام در مسیر تربیت و کمال، و نیز ویژگیهای عصر ظهور، از محورهای اصلی این مجموعه است. در همین زمینه، از تحقق عقلانیت، عدالت، صدق و عزت حقیقی در دوران ظهور نیز سخن به میان میآید. از سوی دیگر، با توجه به تقارن برخی از این مجالس با عمامهگذاری شماری از طلاب، مباحثی نیز پیرامون ارزش مسیر طلبگی و رسالتها و وظایف اهل علم مطرح گردیده است. همین یازده مجلس در جلد دوم کتاب «آموزههای ولایت» با عنوان فرعی «بیانات عید نیمۀ شعبان» تدوین و منتشر شده است.


چگونه واردِ کشتی نجات امام حسین شویم؟
اسرار عاشورا» یکی از زیرمجموعههای «طرح مبانی اسلام» و شامل مجموعهای از سخنرانیهای آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که برای شاگردان و ارادتمندان ایشان برگزار شده است. این بیانات در مجالس و سلسلهجلسات مختلف (مانند شرح حدیث عنوان بصری) ارائه شده و پس از آن، بر اساس ارتباط محتوایی با واقعۀ عاشورا در این مجموعه سامان یافتهاند. آیتالله طهرانی در این جلسات، عاشورا را از منظر اهل معرفت بررسی میکند و از محدودکردن آن به مصیبتهای ظاهری یا مبارزهای سیاسی فراتر میرود. حقیقت ولایت، تبعیت سیدالشهدا علیهالسلام از مشیت الهی، ظهور صفات ربوبی در رفتار آن حضرت و اصحاب ایشان و نقش عاشورا در تربیت و اصلاح انسان، از جمله محورهای این سخنرانیهاست. بر همین اساس، ایشان محبت و توسل به سیدالشهدا را با شناخت و پیروی از سیرۀ آن حضرت پیوند میدهد و ضمن بیان آثار عملی عاشورا، شیوۀ صحیح برگزاری مجالس و عزاداری را نیز تبیین میکند. مرحوم آیتالله طهرانی قصد داشتند در اثری مستقل با عنوان «سیمای عاشورا» بهطور کامل در این باره قلم بزنند که متأسفانه با ارتحال ایشان، این مقصود به انجام نرسید و تنها مقدمهای ناتمام از آن بر جای ماند. از آنجا که مطالب این سخنرانیها بخش زیادی از محتوای مدنظر برای آن کتاب را پوشش میدهد، إنشاءالله مقرر است این جلسات تنظیم و تدوین گردد.


اسرار عاشورا 10
آرشیو مجموعه سخنرانیهای حضرت آیت الله طهرانی با موضوع اسرار عاشورا از نگاه اهل معرفت (2)


اسرار عاشورا 11
آرشیو مجموعه سخنرانیهای حضرت آیت الله طهرانی با موضوع اسرار عاشورا از نگاه اهل معرفت (2)


حقیقت ولایت، محور تألیف قلوب
نیمۀ شعبان» مجموعهای از یازده جلسۀ سخنرانی آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که در فاصله سالهای ۱۴۰۹ تا ۱۴۳۹ هجری قمری و به مناسبت نیمۀ شعبان ایراد شده است. این مجموعه در ضمن بخش «طرح مبانی اسلام» است. در این مجالس، توجه به امام زمان علیهالسلام از سطح یک نگاه تاریخی یا صرفاً ناظر به آینده فراتر میرود و بر جایگاه ایشان بهعنوان امام حیّ و حاضر تأکید میشود؛ امامی که ولایت او در حیات دینی انسان، هدایت باطنی و حرکت او بهسوی توحید نقشی فعّال و جاری دارد. نسبت ولایت و توحید، وظیفۀ انسان در عصر غیبت، آثار حضور امام در مسیر تربیت و کمال، و نیز ویژگیهای عصر ظهور، از محورهای اصلی این مجموعه است. در همین زمینه، از تحقق عقلانیت، عدالت، صدق و عزت حقیقی در دوران ظهور نیز سخن به میان میآید. از سوی دیگر، با توجه به تقارن برخی از این مجالس با عمامهگذاری شماری از طلاب، مباحثی نیز پیرامون ارزش مسیر طلبگی و رسالتها و وظایف اهل علم مطرح گردیده است. همین یازده مجلس در جلد دوم کتاب «آموزههای ولایت» با عنوان فرعی «بیانات عید نیمۀ شعبان» تدوین و منتشر شده است.


جایگاه عقل و عقلانیت در سلوک
جایگاه اهل علم» مجموعهای از جلسات سخنرانی آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی دربارۀ جایگاه، وظایف و آداب اهل علم و طلاب علوم دینی است. بخش مهمی از این مجالس در شبهای سهشنبه و با حضور طلاب و اهل علم برگزار شده و برخی جلسات نیز به مناسبتها و دیدارهای دیگری اختصاص داشته است. این مجموعه بخشی از بیانات «طرح مبانی اسلام» است. محور اصلی این جلسات، تبیین جایگاه علم و اهل علم، و مسئولیتی است که این جایگاه در تحصیل، فهم، عمل، تهذیب و انتقال صحیح معارف بر عهدۀ طلبه مینهد. در این چارچوب، ارزش و اهمیت طلبگی، کیفیت تحصیل و برنامۀ علمی، نسبت علم با سیر و سلوک، ضرورت اتقان و آزاداندیشی در فهم دین، و مسئولیت اخلاقی و اجتماعی اهل علم مورد توجه قرار میگیرد. بخشی از این مجموعه نیز ناظر به کسانی است که در آغاز راه طلبگی قرار دارند یا دربارۀ انتخاب این مسیر تصمیم میگیرند. در این بخشها، از جایگاه این راه، دشواریها و لوازم آن سخن به میان میآید و طلبگی نه صرفاً یک موقعیت علمی یا اجتماعی، بلکه تعهدی جدی در برابر فهم، عمل و پاسداری از معارف دین معرفی میشود. إنشاءالله این مجموعه قرار است به صورت موضوعی تدوین و منتشر گردد


حقیقت نهفته در غدیر، ورای هر مسئلۀ ظاهری و دنیوی
«عید غدیر» مجموعهای از یازده جلسۀ سخنرانی آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی است که در فاصلۀ سالهای ۱۴۲۲ تا ۱۴۳۹ هجری قمری و به مناسبت عید غدیر ایراد شده است. این مجموعه در ضمن بخش «طرح مبانی اسلام» است. در این مجالس، غدیر تنها بهعنوان واقعۀ تاریخی یا مسئلۀ سیاسی بررسی نمیشود؛ بلکه حقیقت ولایت و کیفیت ظهور و تحقق آن در جان انسان، بهعنوان راه تربیت، کمال و حرکت بهسوی توحید تبیین میگردد. عقلانیبودن مسئلۀ ولایت، غلبۀ عقل بر احساس، استقامت در مسیر حق و نسبت این حقیقت با حیات معنوی انسان، از محورهای اصلی این مجموعه به شمار میآید. همچنین بر این معنا تأکید میشود که حقیقت غدیر به گذشته محدود نیست و در پیوند با ولایت امام زمان علیهالسلام استمرار دارد. افزون بر این، از آنجا که این جلسات همزمان با عمامهگذاری عدهای از طلاب بوده، مطالبی نیز در مورد طلبگی و رسالت علما در آنها بیان شده است. همین یازده مجلس در جلد نخست کتاب «آموزههای ولایت» با عنوان فرعی «بیانات عید غدیر خم» تدوین و منتشر شده است.


تجلّی خداوند متعال در اولیاء خود
شرح فقره: وَ لَوْ خِفْتُ تَعْجِیلَ الْعُقُوبَةِ لاجْتَنَبْتُهُ لا لِأَنَّکَ أَهْوَنُ النَّاظِرِینَ وَ أَخَفُّ الْمُطَّلِعِینَ بَلْ لِأَنَّکَ یَا رَبِّ خَیْرُ السَّاتِرِینَ وَ أَحْکَمُ الْحَاکِمِینَ وَ أَکْرَمُ الْأَکْرَمِینَ. دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


حالت فقر حقیقی امام علیه السلام هنگام دعا و مناجات با حضرت حق
شرح فقره: وَ مَا أَنَا یا رَبِّ وَ مَا خَطَرِى هَبْنِى بِفَضْلِک وَ تَصَدَّقْ عَلَىَّ بِعَفْوِک أَىْ رَبِّ جَلِّلْنِى بِسَتْرِک وَ اعْفُ عَنْ تَوْبِیخِى بِکرَمِ وَجْهِک فَلَوِ اطَّلَعَ الْیوْمَ عَلَى ذَنْبِى غَیرُک مَا فَعَلْتُهُ وَ لَوْ خِفْتُ تَعْجِیلَ الْعُقُوبَةِ لاجْتَنَبْتُهُ لا لِأَنَّک أَهْوَنُ النَّاظِرِینَ وَ أَخَفُّ الْمُطَّلِعِینَ بَلْ لِأَنَّک یا رَبِّ خَیرُ السَّاتِرِینَ وَ أَحْکمُ الْحَاکمِینَ وَ أَکرَمُ الْأَکرَمِینَ. از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


وفای خداوند و اولیائش به وعدههای خود
شرح فقره: وَانَا یاسَیدى عائِذٌ بِفَضْلِک هارِبٌ مِنْک الَیک مُتَنَجِّزٌ ما وَعَدْتَ مِنَ الصَّفْحِ عَمَّنْ احْسَنَ بِک ظَنّاً؛ از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


حقیقت ربطیه بین بنده و پروردگار
شرح فقره: عَظُمَ یا سَیدِى أَمَلِى وَ ساءَ عَمَلى فَأعْطِنِى مِن عَفْوِک بِمِقدَارِ أَمَلِى وَ لا تُؤاخِذْنِى بِأَسْوَءِ عَمَلِى؛ فَإنَّ کرَمَک یجِلّ عَنْ مُجازاتِ الْمُذنِبین وَ حِلْمَک یکبُرُ عَنْ مُکافاتِ المُقَصِّرین از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


عینیت گفتار و رفتار اولیای الهی با حقیقت قرآن و سنت معصومین
شرح فقره: وَ قَد رَجَوتُ أن لّا تُخَیبَ بَینَ ذَینِ وَ ذَینِ مُنیتِى. فَحَقِّق رَجائِى وَ اسمَع دُعائِى یا خَیرَ مَن دَعاهُ داعٍ وَ أفضَلَ مَن رَّجاهُ راجٍ. دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


حقیقت معنای مودّت نسبت به أهل بیت علیهم السلام
شرح فقره: حُجَّتِى یا اللَه فِى جُراتِى عَلَى مَسئَلَتِک مَعَ اتیانِى مَا تَکرَهُ جُودُک وَ کرَمُک، وَ عُدَّتِى فِى شِدَّتِى مَعَ قِلَّىِ حَیائِى رَافَتُک وَ رَحمَتُک از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


دستگیری امام علیه السلام براساس میزان همت و طلب افراد
شرح فقره: اذَا رَأَیتُ مَولَاىَ ذُنُوبِى فَزِعتُ، وَ اذَا رَأَیتُ کرَمَک طَمِعتُ فَان عَفَوتَ فَخَیرُ رَاحِمٍ وَ ان عَذَّبتَ فَغَیرُ ظَالِمٍ از دعای ابوحمزه ثمالی امام سجاد علیه السلام


