تکیه بر استنباط عرفی از کیفیت استطاعت در روایات
ملاک توانایی برای انجام حج با کمترین امکانات
آیتاللَه سید محمدمحسن حسینی طهرانی
در این جلسه، استطاعت عرفی، معیار اصلی برای تشخیص وجوب حج معرفی میشود و بحث بر این است که استطاعت را نباید به داشتن شکل خاصی از امکانات مانند راحله و زاد فراوان محدود کرد. آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی ابتدا با مقایسه استطاعت در حج با تکالیفی مانند روزه و نماز، توضیح میدهد که برداشت عرف از استطاعت، توانایی انجام تکلیف به هر شکل متعارف و ممکن است. سپس با بررسی روایات، به تفاوت میان برداشت ابتدایی مردم از «زاد و راحله» و معنای مورد نظر ائمه علیهمالسلام میپردازد و روایات مربوط به پیاده رفتن، ترکیب مشی و سواری و خدمت به کاروان را بررسی میکند. در ادامه، مفهوم «ادنی الناس قوة» و نمونههای مربوط به تأمین زاد با امکانات ساده یا خدمت به کاروان توضیح داده میشود. نتیجه بحث این است که راحله و زاد، موضوعات مستقل و منحصرکننده استطاعت نیستند، بلکه ملاک، قدرت عرفی بر انجام حج با رعایت قوت عیال است.
در این جلسه، استطاعت عرفی، معیار اصلی برای تشخیص وجوب حج معرفی میشود و بحث بر این است که استطاعت را نباید به داشتن شکل خاصی از امکانات مانند راحله و زاد فراوان محدود کرد. آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی ابتدا با مقایسه استطاعت در حج با تکالیفی مانند روزه و نماز، توضیح میدهد که برداشت عرف از استطاعت، توانایی انجام تکلیف به هر شکل متعارف و ممکن است. سپس با بررسی روایات، به تفاوت میان برداشت ابتدایی مردم از «زاد و راحله» و معنای مورد نظر ائمه علیهمالسلام میپردازد و روایات مربوط به پیاده رفتن، ترکیب مشی و سواری و خدمت به کاروان را بررسی میکند. در ادامه، مفهوم «ادنی الناس قوة» و نمونههای مربوط به تأمین زاد با امکانات ساده یا خدمت به کاروان توضیح داده میشود. نتیجه بحث این است که راحله و زاد، موضوعات مستقل و منحصرکننده استطاعت نیستند، بلکه ملاک، قدرت عرفی بر انجام حج با رعایت قوت عیال است.

