
استطاعت حج، شرط وجوب یا مقدمه انجام آن؟
تفاوت علت تکلیف با توان و زمان اجرای آن
استطاعت حج و جایگاه قدرت مکلف، محور بحث آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی درباره تفاوت واجب مطلق و واجب مشروط است. ابتدا توضیح داده میشود که شرط وجوب، انگیزه صدور تکلیف را پدید میآورد، اما زمان انجام واجب ممکن است تنها ظرف اجرای آن باشد. مثال اکرام در زمانی معین نشان میدهد که تأخیر اجرا، لزوماً وجوب فعلی را از بین نمیبرد و مکلف نمیتواند برای انجام تکلیف مانع ایجاد کند. سپس با مقایسه قدرت بر طواف و حرکت عادی، این دیدگاه بررسی میشود که توانایی، علت ارزش و وجوب یک عمل نیست؛ مصلحت خود عمل مبنای تکلیف است. دو اشکال عقلی درباره علت دانستن قدرت مطرح میشود و تفاوت ناتوانی طبیعی با ایجاد عمدی مانع روشن میگردد. نتیجه بحث، در دیدگاه ارائهشده، مطلق بودن وجوب حج نسبت به استطاعت و تلقی استطاعت بهعنوان مقدمه انجام آن است.
استطاعت حج، شرط وجوب یا مقدمه انجام آن؟
توضیحات:
استطاعت حج و جایگاه قدرت مکلف، محور بحث آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی درباره تفاوت واجب مطلق و واجب مشروط است. ابتدا توضیح داده میشود که شرط وجوب، انگیزه صدور تکلیف را پدید میآورد، اما زمان انجام واجب ممکن است تنها ظرف اجرای آن باشد. مثال اکرام در زمانی معین نشان میدهد که تأخیر اجرا، لزوماً وجوب فعلی را از بین نمیبرد و مکلف نمیتواند برای انجام تکلیف مانع ایجاد کند. سپس با مقایسه قدرت بر طواف و حرکت عادی، این دیدگاه بررسی میشود که توانایی، علت ارزش و وجوب یک عمل نیست؛ مصلحت خود عمل مبنای تکلیف است. دو اشکال عقلی درباره علت دانستن قدرت مطرح میشود و تفاوت ناتوانی طبیعی با ایجاد عمدی مانع روشن میگردد. نتیجه بحث، در دیدگاه ارائهشده، مطلق بودن وجوب حج نسبت به استطاعت و تلقی استطاعت بهعنوان مقدمه انجام آن است.
